Skip to content

In Sp!ts: Op z’n Frans is niet duur

Op z’n Frans is niet duur

Om als God in Frankrijk vakantie te vieren heb je in kustplaatsje La Rochelle en op de omliggende eilanden bijzonder weinig geld nodig.

Meer informatie

Advertenties

In Metro: Welkom in Walhalla

Welkom in Walhalla

Om je een beetje Viking te voelen ga je naar Denemarken. Daar struikel je over Vikingdorpen, langboten, runenstenen en de poorten van de Vikinghemel Walhalla. Meer informatie

In Sp!ts: De kleien soldaten van de keizer

Het Chinese terracottaleger wordt terecht het achtste wereldwonder genoemd. Toch is het slechts onderdeel van een absurd grote dodenstad.

Door David Bronkhorst Meer informatie

In Sp!ts: Grieks genot op Naxos en Santorini

Door David Bronkhorst

Griekse eilanden één pot nat? Welnee. Santorini en Naxos, beide behorend tot de Cycladenarchipel, bieden twee totaal verschillende vormen van genieten. Meer informatie

In Sp!ts: De Leeuwen van Limpopo

Door David Bronkhorst

Honourable mention Zuid-Afrika Media Awards 2013

ZUID-AFRIKA – Luipaard-aanvallen en hitsige olifanten: een landrovertocht door de bush-bush van de Noordelijke provincie Limpopo is letterlijk een wild avontuur. Meer informatie

David Bronkhorst bij Kanon

Canan Yağmur van Kanon interviewde David Bronkhorst over zijn roman Het geheim van Carré:

De steigerende paarden van Oscar Carré

Het geheim van Carré

Door Vincent Moritz

(GPD) Oscar Carré was ooit de grootste circusdirecteur van Europa. Filmmaker Leo de Boer reconstrueerde met nazaten en deskundigen in vogelvlucht het leven van de paardenkunstenaar.

Deze maand is het 125 jaar geleden dat Oscar Carré (1845-1911) de deuren opende van zijn circustheater Carré in Amsterdam. Voor de gelegenheid heeft filmmaker Leo de Boer een documentaire gemaakt over de man die aan het hoofd stond van wat eind negentiende eeuw te boek stond als het meest vooraanstaande circus van Europa. ,,Het was iemand met ongebreidelde ondernemerslust”, vertelt De Boer. ,,Oscar Carré was iemand die zijn grenzen wilde verleggen, de sky was de limit, hij liet zich niet terugfluiten door omstandigheden. Hij werd de rijkste Nederlander van zijn tijd en daarmee is ‘Circushart’ ook het verhaal van de krantenjongen die het schopt tot miljonair.”

In de film laat De Boer zien dat een circusvoorstelling in de tijd van Carré voornamelijk bestond uit acts met paarden. Oscar Carré zelf was de hoofdact met een nummer waarin hij uiteindelijk twaalf paarden tegelijkertijd in een halve cirkel om zich heen liet steigeren en zelfs rondjes liet draaien op de achterbenen. Naar verluidt kwam zijn grote concurrent Ernst Renz niet verder dan acht steigerende paarden. De Boer: ,,Carré’s talent stond bij de Europese adel en koningshuizen in hoog aanzien. In die tijd was de gevoelswaarde van paarden erg groot, paarden waren alles. De circusvoorstellingen waren echt spektakels.”

Begin dit jaar publiceerde David Bronkhorst de roman ‘Het geheim van Carré‘ en Bronkhorst komt in de film ook aan het woord. In zijn roman beschrijft hij de opkomst en ondergang van Carré’s imperium aan de hand van de levenswandel van zijn voorvader Isaac Schuitenvoerder, de paardenkunstenaar die naast Carré door de piste galoppeerde als clown August de Domme. Volgens Bronkhorst is Carré het best te vergelijken met een Hollywoodregisseur. ,,De shows van Oscar Carré waren gigantisch. Dat is iets wat wij ons nu niet kunnen voorstellen. Het waren letterlijk ‘Avatar’-movies waar je naartoe ging. Hij produceerde de grootste circusspektakels in Europa.”

Carré wordt wel vergeleken met Joop van de Ende maar die vergelijking gaat mank volgens Bronkhorst: ,,Als je hem wilt plaatsen moet je echt groter denken, aan Spielberg bijvoorbeeld. Rond de eeuwwisseling produceerde Carré de eerste massaspektakels. Die eerste grote film, ‘Birth of a Nation’ van D.W. Griffith met al die figuranten en paarden, dat is Oscar Carré. Als hij langer had geleefd was hij zeker naar Amerika gegaan om filmproducent te worden.”

 De Boer beaamt: ,,De spektakelfilm heeft het circus verdrongen. Carré kreeg de nekslag toen Hollywood losbarstte en die films ook in Europa vertoond werden, met veel paarden en cowboys en veldslagen. Daarvoor deden ze dat in het circus, in het theater, dat was even groot, met paarden en kruitdamp en waterpartijen. We hebben er alleen geen beelden van, er werd nooit gefilmd. Carré heeft die overstap niet kunnen maken. Film was toen natuurlijk ook vooral een Amerikaanse aangelegenheid, ook wat betreft geld en innovatie.”

Aan het einde van zijn carrière vertelt Carré aan een verslaggever van het Algemeen Dagblad dat hij zijn geliefde paarden heeft doodgeschoten. Of het werkelijk gebeurd is weet De Boer niet. ,,Drie kwart van de verhalen van Oscar Carré zijn waarschijnlijk mythes. Die overigens wel door hem in stand werden gehouden. Hij was een showman wat dat betreft. Soms willen mensen dingen geloven, de kracht van de mythe is het geloof in de mythe.”

 TV Vooraf: Het Uur van de Wolf ‘Circushart, de droom van Oscar Carré’ 

Kijk de uitzending terug:

David Bronkhorst in Circushart

Uitzendig terugkijken

“Circushart, de droom van Oscar Carré geeft een rijk met archiefmateriaal geilustreerde indruk van de grondlegger van het jubilerende theater aan de hand van onder meer David Bronkhorst, auteur van de roman Het geheim van Carré en circuskind Louann Carré.”Groots en meeslepend in VPRO-gids

David Bronkhorst in documentaire over Carré

Het geheim van Carré

Op 6 januari zendt het Uur van de Wolf de NTR-documentaire Circushart – De droom
van Oscar Carré uit. In deze documentaire is een prominente rol weggelegd voor schrijver David Bronkhorst, van wie eerder de roman Het geheim van Carré verscheen, waarin circusdirecteur Oscar Carré de hoofdpersoon van het boek de kans geeft om werkelijk wereldberoemd te worden, maar tegen welke prijs?

In de documentaire vertelt Bronkhorst niet alleen als schrijver, maar ook als nakomeling van Carres grootste ster August de Domme, tevens het hoofdpersonage van zijn roman. Samen met een nakomeling van Oscar Carré zelf spreekt hij over de bijzondere band tussen De Domme en Carre. De verhalen die in de documentaire verteld worden, komen tevens aan bod in Bronkhorsts roman.

Theater Carré viert dit seizoen zijn 125 jarig bestaan. Hoe kwam dit majestueuze theater aan de Amstel aan het eind van de negentiende eeuw tot stand? Wie was de legendarische grondlegger Oscar Carré? En waarom had hij zo’n dramatisch leven? Die vragen worden beantwoord in de NTR-documentaire Circushart – De droom van Oscar Carre over leven en werk van de Europese tycoon.

Kijk de uitzending terug

Bezoek aan mijn aartsvader

Het is bijna 125 geleden dat Oscar Carré een stenen circus liet bouwen in Amsterdam. Voor de gelegenheid heeft Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam een tentoonstelling gemaakt. Ik was er superopgewonden over.

Want voor de research van mijn roman Het geheim van Carré heb ik een jaar lang, met witte handschoentjes aan, in stoffige archieven gejaagd naar de overblijfselen van Circus Carré. Ik vond heel wat, ook van mijn hoofdpersoon, mijn aartsvader Jacques Schuitenvoerder die met zijn komische act August de Domme onbetwist de grootste ster van Carré was. Maar ik wist dat er meer moest zijn.

Ik rilde toen ik de stemmig verlichte drie zaaltjes binnen stapte met vitrines vol foto’s en schilderijen. Het alsof ik mijn eigen boek rondliep.

Foto’s van circusdirecteur Oscar Carré en zijn familie? Check.

De ivoor gesneden pijp voorstellende Carré en zijn beroemde paardenact die Carré van Sissi (nou ja eigenlijk haar man Keizer Franz Joseph) kreeg? Check.

Unieke foto’s van het verschrikkelijke treinongeluk in Duitsland dat Carré en mijn aartsader bijna nekte? Dubbelcheck.

En toen, op een circusposter, zag ik hem dan eindelijk: Domme August. En niet zomaar een papieren aankondiging, deze was speciaal voor een benefiet voorstelling vervaardigd voor:

“Den beroemde Kunstrijder en Clown August de Domme. Met o.a. August als Professor der Tooverkunst. August in 1000 angsten. August als Koene Springer. August als Kunstrijder voor 30 jaren. August, wat zijt gij dom (Komiek Reisavontuur) August als Engelsche Schoolrijder te Voet. Groote Academische Voltige- en Saltomartalessprongen in het Forcement van totaal 8 Paarden. Grootse Hongaarsche Czikopost met 10 ongezadelde Paarden, uitgevoerd door Mr. Jacques (alias August de Domme).

Hij was zo grappig dat Carré het zelfs aandurfde een lachgarantie te bieden. “Niet gelachen geld terug.” En het mooiste van alles: een originele prent van August in zijn uitgelubberde avondkostuum.

August de Domme

August de Domme in Carré

%d bloggers liken dit: